Przedsiębiorca, wobec którego komornik prowadzi egzekucję, może znaleźć się w sytuacji, w której bieżące zajęcia rachunków bankowych, wynagrodzenia czy majątku uniemożliwiają dalsze prowadzenie działalności. Jednym z rozwiązań może być postępowanie restrukturyzacyjne. Jego celem jest przede wszystkim umożliwienie dłużnikowi zawarcia układu z wierzycielami i uniknięcie upadłości.
Ochrona przed komornikiem a restrukturyzacja
Czy restrukturyzacja wstrzymuje egzekucję komorniczą? W określonych przypadkach tak. Prawo restrukturyzacyjne przewiduje mechanizmy, które mają chronić dłużnika przed egzekucją i pozwolić mu skoncentrować się na realizacji planu restrukturyzacyjnego.
Przykładowo, w przyspieszonym postępowaniu układowym postępowanie egzekucyjne dotyczące wierzytelności objętej z mocy prawa układem, wszczęte przed otwarciem postępowania, ulega zawieszeniu z mocy prawa. Po otwarciu postępowania niedopuszczalne jest również wszczęcie egzekucji dotyczącej takiej wierzytelności.
Podobne rozwiązanie funkcjonuje w postępowaniu układowym. Egzekucja dotycząca wierzytelności objętej z mocy prawa układem ulega zawieszeniu z chwilą otwarcia postępowania. Wybór odpowiedniego rodzaju restrukturyzacji powinien być poprzedzony analizą sytuacji finansowej przedsiębiorstwa, w czym pomocne może być profesjonalne doradztwo biznesowe.
Wniosek restrukturyzacyjny a egzekucja komornicza
Jak złożyć wniosek o restrukturyzację, aby zatrzymać komornika? Aby nastąpiło wstrzymanie egzekucji, nie wystarczy samo poinformowanie komornika o zamiarze przeprowadzenia restrukturyzacji. Konieczne jest prawidłowe wszczęcie odpowiedniego postępowania i spełnienie wymogów przewidzianych w Prawie restrukturyzacyjnym.
Przedsiębiorca powinien przede wszystkim ustalić, z jakiego rodzaju niewypłacalnością lub zagrożeniem niewypłacalnością ma do czynienia, jakie posiada zobowiązania, jakie egzekucje są prowadzone oraz jaki majątek jest objęty zajęciami. Następnie należy dobrać właściwy tryb restrukturyzacji i przygotować dokumentację wymaganą przez przepisy. W przeprowadzeniu takiej analizy może pomóc doradca restrukturyzacyjny.
Szczególnie istotne jest wskazanie prowadzonych postępowań egzekucyjnych. Prawo restrukturyzacyjne wymaga bowiem uwzględnienia w dokumentacji informacji dotyczących tytułów egzekucyjnych i wykonawczych przeciwko dłużnikowi.
Jakie rodzaje restrukturyzacji chronią przed egzekucją?
Prawo restrukturyzacyjne przewiduje cztery podstawowe postępowania:
- postępowanie o zatwierdzenie układu,
- przyspieszone postępowanie układowe,
- postępowanie układowe,
- postępowanie sanacyjne.
Zakres ochrony przed egzekucją jest różny w poszczególnych postępowaniach. Szczególnie szeroką ochronę zapewnia postępowanie sanacyjne. Zgodnie z art. 312 Prawa restrukturyzacyjnego egzekucja skierowana do majątku dłużnika wchodzącego w skład masy sanacyjnej, wszczęta przed otwarciem postępowania, ulega zawieszeniu z mocy prawa. Po otwarciu postępowania skierowanie egzekucji do tego majątku jest niedopuszczalne.
Dobór odpowiedniego trybu powinien uwzględniać zarówno skalę zadłużenia, jak i strukturę majątku, liczbę wierzycieli oraz możliwości dalszego prowadzenia firmy. Kompleksowe doradztwo restrukturyzacyjne i upadłościowe może pomóc przedsiębiorcy ocenić, które rozwiązanie będzie najlepiej odpowiadało jego sytuacji.
Czy restrukturyzacja może cofnąć już prowadzoną egzekucję?
Otwarcie restrukturyzacji może doprowadzić do zawieszenia już prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Nie oznacza to jednak automatycznego „wymazania” dokonanych wcześniej czynności.
Innymi słowy, otwarcie restrukturyzacji może skutkować zawieszeniem trwającej egzekucji w zakresie wynikającym z przepisów. Nie dochodzi jednak do automatycznego umorzenia postępowania ani natychmiastowego zwrotu ściągniętych już środków. Wszelkie dotychczasowe zajęcia, takie jak blokady na rachunkach, wymagają oceny w świetle przepisów dotyczących konkretnego rodzaju postępowania restrukturyzacyjnego.
W określonych przypadkach możliwe jest podjęcie działań zmierzających do uchylenia zajęcia, zwłaszcza gdy objęte nim środki lub składniki majątku są niezbędne do dalszego prowadzenia przedsiębiorstwa. Każda taka sytuacja wymaga jednak indywidualnej analizy prawnej.
Czy wszystkie wierzytelności są objęte ochroną?
Układem, a co za tym idzie – ochroną przed egzekucją w zakresie przewidzianym przez przepisy – objęte są co do zasady wierzytelności powstałe przed dniem układowym. Nowe, bieżące zobowiązania powinny być regulowane terminowo.
Jeżeli dłużnik nie reguluje nowych zobowiązań powstałych już po dniu układowym, mogą one nie korzystać z takiej samej ochrony jak wierzytelności objęte układem. Szczególne zasady dotyczą również wierzytelności zabezpieczonych rzeczowo, na przykład hipoteką lub zastawem.
Restrukturyzacja może mieć również konsekwencje podatkowe i finansowe, dlatego przy opracowywaniu planu naprawczego warto uwzględnić także profesjonalne doradztwo podatkowe.
Restrukturyzacja a upadłość – różnice w ochronie przed komornikiem
Podstawowa różnica polega na celu obu postępowań. Restrukturyzacja ma umożliwić przedsiębiorcy uniknięcie upadłości poprzez zawarcie układu z wierzycielami i przeprowadzenie działań naprawczych.
Upadłość zmierza natomiast przede wszystkim do zaspokojenia wierzycieli zgodnie z zasadami określonymi w przepisach prawa upadłościowego. Z tego względu przedsiębiorca znajdujący się w trudnej sytuacji finansowej powinien możliwie wcześnie przeanalizować, czy lepszym rozwiązaniem będzie restrukturyzacja, czy postępowanie upadłościowe.
Restrukturyzacja może zatem stanowić narzędzie pozwalające zatrzymać lub ograniczyć egzekucję i jednocześnie zachować przedsiębiorstwo. Nie jest jednak sposobem na automatyczne umorzenie wszystkich zobowiązań. Pomoc w ocenie sytuacji oraz wyborze właściwego rozwiązania oferuje kancelaria podatkowo-prawna w Warszawie, posiadająca doświadczenie w sprawach restrukturyzacyjnych i upadłościowych.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czy wierzyciel może kontynuować egzekucję mimo restrukturyzacji?
Jeżeli konkretna egzekucja podlega ustawowej ochronie wynikającej z otwartego postępowania restrukturyzacyjnego, wierzyciel nie może jej prowadzić z pominięciem tych ograniczeń. Wyjątki mogą jednak dotyczyć określonych kategorii wierzytelności lub przedmiotów zabezpieczenia, dlatego każdy przypadek należy oceniać indywidualnie.
Czy restrukturyzacja chroni przed egzekucją alimentów?
Świadczenia alimentacyjne podlegają szczególnym zasadom i nie korzystają z takiej samej ochrony jak typowe wierzytelności objęte układem. Dlatego otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego nie oznacza automatycznego zatrzymania egzekucji alimentów.
Jak długo trwa ochrona przed komornikiem?
Ochrona nie jest rozwiązaniem bezterminowym. Jest związana z trwaniem konkretnego postępowania restrukturyzacyjnego oraz zakresem ochrony przewidzianym dla danego rodzaju postępowania. Jeżeli postępowanie zostanie prawomocnie zakończone lub umorzone bez skutecznego zawarcia i wykonania układu, ochrona wynikająca z restrukturyzacji może ustać, a wierzyciel może ponownie podjąć działania egzekucyjne, jeżeli istnieją ku temu podstawy prawne.